Posts Tagged Þorsteinn Mar
Árangur mældur
Hvernig er hægt að meta hversu mikill árangur hefur náðst í markaðssetningu á samfélagsmiðlum? Þessari spurningu er virkilega erfitt að svara, því markaðssetning á slíkum miðlum snýst ekki bara um sýnileika, smelli, heimsóknir eða hversu oft fólk taggar sig á myndum hjá vörumerki eða fyrirtæki. Hún snýst heldur ekki bara um læk, athugasemdir, þátttöku í leikjum eða hvað annað sem þú kannt að taka upp á, heldur snýst hún að taka þátt í umræðunni, vera til staðar og hlusta. Virkja aðdáendur og vera til í að hlusta á kvartanir þeirra og hrós. Skapa sambönd milli neytanda og vörumerkis eða fyrirtækis sem þýða eitthvað og hafa gildi fyrir báða aðila.
Það er auðvelt að mæla árangur á netinu. Flestir setja sér einhver markmið við viðveru vörumerkis eða fyrirtækis á samfélagsmiðlum og oftast nær eru þau markmið tölfræðileg, t.d. við ætlum að fá 10.000 aðdáendur á Facebook síðuna okkar. Gott markmið í sjálfu í sér og auðvelt að mæla árangurinn. Facebook býður upp á að markmið geti verið í fleiri þáttum, t.d. hversu margir koma inn á síðuna á hverjum degi, hversu margir læka, hversu margir deila, hversu margir tagga eða hve stórt hlutfall aðdáenda er karlkyns eða kvenkyns. Öll þessi atriði mæla í raun hegðun notanda á téðum miðli, á hvað hann smellir o.þ.h.
Ég velti stundum fyrir mér hvort það sé í raun sá árangur sem mestu skiptir. Auðvitað er mjög gaman að sjá yfir 50.000 like á aðdáendasíðunni sinni, enn skemmtilegra að sjá svarhlutfall yfir 3%. En segir þetta alla söguna? Sagan sýnir að svo er ekki, heldur þarf að setja allar þessar tölu í samhengi. Iceland Express er með um og yfir 20 þúsund like á aðdáendasíðunni sinni og á sínum tíma voru gríðarlega margir sem svöruðu stöðuuppfærslun hjá þeim en mjög oft var það til að lýsa yfir óánægju sinni. Þá spyr maður sig, þeir sem lækuðu síðuna voru það aðdáendur eða fólk sem vildi geta fengið útrás fyrir pirring sinn út í fyrirtækið? Og ef markmiðið var að ná síðunni yfir 20k læk og 1% svarhlutfall, náðust þau? Eða skipti ánægja áðdáenda og sambandið við þá ekki máli?
Ég tel að það sé ekki hægt að leggja mælistiku á og meta það samband sem vörumerki getur haft og eignast við neytendur og viðskiptavini í gegnum samfélagsmiðla. Mér finnst þar af leiðir ekki öllu máli skipta hvort það eru 100, 1000 eða 10.000 aðdáendur á síðu, heldur hvernig er unnið með aðdáendum. Þessir 100 geta verið miklu verðmætari sem aðdáendur en þessir 10.000, ef svo ber undir. Að skapa tengsl er lykilatriði í þessu. Veita aðdáendum færi á að nálgast þig. Hvernig metur maður slík tengsl? Hvernig er hægt að leggja mælistiku á það að geta komist í beint samband við vörumerki, hvort sem maður þarf að kvarta eða hrósa? Færið sem fólk fékk á aðdáendasíðu Iceland Express er að mínu mati ómetanlegt, bæði fyrir neytendur og fyrirtækið (sérstaklega ef fyrirtækið hefði gert meira í því að rækta það samband og svara öllum).
Mælið því það sem er mælanlegt en beitið skynsemi í mati á öðrum þáttum. Það er ekki hægt að mæla samband föður eða móður við barn sitt, heldur mótast það með hverjum degi sem líður, verður ríkara og flóknara. Hið sama gildir um samband vörumerkis og notenda á netinu, það þarf að hlúa að þeim og byggja þau upp og árangur þess starfs er ómetanlegur.
Ódýrar leiðir til að koma Facebook síðu á framfæri
Við sem vinnum við markaðssetningu á samfélagsmiðlum þurfum oft að finna leiðir til að ná markmiðum, helst þannig að það kosti ekki krónu. Oft er litlu fjármagni ætlað í þennan málaflokk en markmiðin háleit og oftar en ekki aðeins horft í hversu mörgum lækum tekst að safna á aðdáendasíðu. Hér eru nokkrar sniðugar, ódýrar leiðir til að koma Facebook aðdáendasíðu á framfæri.
Búðu til gott URL
Flestir ættu nú að vita af þessum möguleika, en það er mun flottara að vera með URL sem er Facebook.com/flottasíðanmín en facebook.com/pages/128745649376426 . Hægt er að búa til URL á slóðinni http://www.facebook.com/username/
Hafðu URLið sýnilegt
Því fleiri sem sjá URLið því betra. Settu það sem hluta af undirskriftinni í tölvupóstum frá þér. Settu það inn á þína persónulegu facebooksíðu. Jafnvel hægt að setja það á nafnspjaldið hjá þér. Ef slóðin er einföld er auðvelt að muna hana og ef hún er sýnileg, þá eru mun meiri líkur að fólk detti inn á síðuna.
Social plugin
Ef þú ert með heimasíðu og ekki með Social pluginið tengt þar, þá ættirðu að drífa í því að gera það. Það er ótrúlegt hve miklu það skilar. Bæði like box, like hnappar og athugasemda kerfi. Allt hjálpar þetta, svo ekki sé nú minnst á á að hafa hlekk sem vísar beint inn á aðdáendasíðuna á heimasíðunni.
Virkjaðu samstarfsfólk þitt
Ekki hika við að fá samstarfsfólk þitt til að dreifa síðunni og URLinu. Þið eruð jú öll að keppa að sömu markmiðum. Hvort sem þau birta hlekkinn í tölvupósti sínum, deila síðunni á samfélagsmiðlum eða taka þátt með öðrum hætti, þá hjálpar allt og því víðar sem hlekkurinn dreifist því betra.
Virkjaðu aðdáendur
Langflestir taka því vel að vera beðnir um að hjálpa til við að dreifa síðu sem víðast. Gættu þess bara að biðja ekki oft eða ítrekað, það virkar örvæntingarfullt.
Myndir og myndbönd
Það er mjög sniðugt að nota myndir með póstum eða myndbönd. Þess háttar stöðuuppfærslur fá oft meiri athygli og notendur deila þeim frekar en venjulegum texta. Sniðugt notkun á hvoru tveggja getur því skilað heilmikilli umferð.
Umferð af öðrum miðlum
Ef þú ert að taka þátt á öðrum samfélagsmiðlum, t.d. Twitter eða Linkedin, ekki hika við að láta URLið á facebook síðunni þinni í prófílinn hjá þér og öðru hvoru inn í stöðuuppfærslur, t.d. er hægt að hafa URLið sýnilegt í myndböndum sem þú lætur á Youtube.
Vertu með gott efni
Ef þú ert með gott efni, setur það vel fram og kannt að vinna með það, þá ertu í góðum málum. Stundum er sagt, að Conent is king.
Í raun fellur þetta allt í sama farið, þ.e. að tryggja að URL síðunnar sé á sem flestum stöðum, þannig að netnotendur rekist sem oftast á það. Það eru til fleiri leiðir, t.d. að tagga annað hvort notendur eða aðrar aðdáendasíður, en persónulega myndi ég fá leyfi frá viðkomandi áður en það er gert. Einnig væri hægt að fá ofurnotendur á Facebook til að deila síðu eða læka hana, en enn og aftur þá þarf að tala viðkomandi til.
Er Facebook að deyja?
Nokkrir fjölmiðlar hérlendis virðast leggja nokkurn metnað í að segja frá fréttum af tilvonandi, spáðum eða ímynduðum dauða Facebook. Þessar fréttir eru misvel unnar, að mér sýnist, yfirleitt er vitnað í aðra fjölmiðla sem örugga heimild í stað þess að skoða uppruna þeirrar fréttar sem vísað er til. Til dæmis birti Pressan grein fyrir nokkru um að þann 14. mars sl. yrði Facebook lokað. Þessi orðrómur gekk í skamma stund á netinu fyrir um mánuði en Facebook svaraði orðróminum fljótlega og bar hann til baka, eins og glöggir netnördar hafa komið auga á, t.d. á vefum á borð við Mashable. Fyrir nokkru birti Pressan grein unna upp úr grein Berlingske tidende, sem aftur vísar í grein í Politiken. Báðar greinarnar byggja á rannsókn sem gerð var í Danmörku og hefur verið þó nokkur umræða um þá rannsókn og hvaða niðurstöður hafa verið dregnar úr henni, t.d. hefur verið gagnrýnt að þær tölur sem stuðst er við í henni eru meira en ársgamlar (sjá hér).
Er Facebook að deyja?
Þetta er mjög áhugaverð spurning og gaman að velta vöngum yfir þessu atriði, sérstaklega í ljósi þess hvernig fór fyrir Myspace og Friendster á sínum tíma. Þó verður að gæta þess að Facebook er orðið miklu mun stærri vefur en hinir tveir voru við fall og hve Facebook hefur markað sig rækilega sem hluti af daglegu lífi fólks, og þá sérstaklega hérlendis. Þetta eru helstu styrkleikar Facebook og þess vegna held ég, að markaðsfólk þurfi ekki að hafa áhyggjur af því að vörumerkja- og fyrirtækjasíður þeirra verði gagnslausar á einni nóttu. Ég meina, hvert ættu 600 milljón notendur að hverfa? Enn sem komið er hefur enginn vefur komið fram sem gæti tekið við af Facebook. Fyrir nokkrum mánuðum var mikil eftirvænting fyrir Diaspora en eitthvað virðist hafa dregið úr henni. Er það þá Twitter? Einhver af samfélagsmiðlunum sem treysta á farsíma, á borð við Foursquare?
Mikið hefur verið rætt um öryggismál á Facebook og þá staðreynd að vefurinn selur persónuupplýsingar til þriðja aðila. Þetta atriði hafa margir talið að muni verða til þess að Facebook hverfi. Ég er ekki sammála því. Yngsti hópur notenda hefur allt önnur viðmið hvað varðar deilun en eldri notendur, sá hópur hefur alist upp við að vera á samfélagsmiðlun þar sem þau deila og dreifa því sem þeim sýnist. Eldri hópurinn virðist heldur ekki taka þetta nærri sér, því í hópurinn +55 ára er sá sem stækkar hvaða hraðast á Facebook.
Þar erum við hins vegar farin að nálgast það sem ég tel að muni á endanum fella Facebook. Ég sat nefnilega um daginn á Grillhúsinu og á borðinu við hliðina á mínu sátu 6-7 eldri borgarar og voru að tala um það sem þau höfðu verið að gera á Facebook um daginn. Þá fannst mér ekkert sérstaklega töff að vera á Facebook og ég get rétt ímyndað mér hvernig unglingum hefði liðið ef nokkur þeirra hefði hlýtt á samræður gamla fólksins. Þegar mamma, systir hennar og afi eru komin á Facebook, að setja miður töff athugasemdir við myndir (,,Æ, ertu búinn að klippa þig? Þú sem varst svo sætur þegar þú varst lítill, með krullur og Lúlla litla bangsa!”) eða stöðuuppfærslur, þá finnur sá hópur sér nýjan samfélagsmiðil, eitthvað sem er töff og ekki staður mömmu og pabba.
Hvað tekur þá við?
Hvað það verður, veit nú enginn, vandi er um slíkt að spá, segir í þekktu jólalagi og mér sýnist það vera raunin með hvað taki við af Facebook. Sá vefur er svo gríðarlega sterkur, að það er erfitt að sjá fyrir sér hvað gæti tekið við af honum.
Ég á 7 ára dóttur, sem er aðeins farin að fikra sig áfram á netinu. Hún fær að heimsækja tvær síður í tölvunni minni, sem hvor fyrir sig er samfélagsvefur. Annars vegar Club Penguin og hins vegar Moshi Monsters. Báðir vefirnir ganga út á leiki og að börn geti búið sér til einhvers konar gervipersónu, sem þau síðan nota til að kynnast öðrum, mætti jafnvel kalla þetta Social-Media/pre-Virtual reality. Henni finnst þetta mjög skemmtilegir vefir og á vini þar, rétt eins og ég hef eignast vini í gegnum Facebook, Twitter og alla þá samfélagsmiðla sem ég stunda.
Ég veit ekki hvort það verði framtíðin, að einhvers konar virtual reality samfélagsmiðlar verði raunin, en það er þó alveg jafn ólíklegt og hvað annað. Yngstu kynslóðirnar, sem alast upp innan þess umhverfis, munu hugsanlega kalla eftir slíkum miðli þegar þær eldast.
Eins er alveg jafn líklegt að næsta stóra stökk í samfélagsmiðlum verði í gegnum símatækni og tengist þá enn frekar staðsetningu notandans en áður. Facebook er að taka þátt í því með tilkomu Facebook Places, en nú þegar hefur notkun á því hafist, t.d. á Írlandi. Mig grunar, að sú kynslóð sem muni mestu ráða um næsta stóra samfélagsmiðil séu þeir einstaklingar sem eru 10-12 ára um þessar mundir. Eftir 4-8 ár mun sá hópur hafa fundið sér nýjan miðil og verður spennandi að sjá hvað kemur upp úr hattinum, sérstaklega með alla nýju símatæknina til hliðsjónar.
Hvað með allar þessar breytingar?
Breytingar leggjast misvel í notendur. Í gegnum tíðina hefur Facebook breyst umtalsvert en hefur hingað til ekki þurft að hafa áhyggjur af notendum. Að mestu leyti má rekja það til þess, að hingað til hefur Facebook ekki haft neina alvöru samkeppni. Með tilkomu Google+ hefur það breyst. Og kannski má rekja breytingarnar til þeirrar breytingar. Hugsanlega munu margir notendur flýja yfir á Google+ eða aðra minni samfélagsvefi (t.d. diaspora þegar sá vefur kemst almennilega í gagnið).
Ég átti stutt twitterspjall við félaga minn í gær um þær breytingar sem eru í gangi núna á Facebook og hann benti á mjög forvitnilegan hlut. Hann sagði, að ástæða þess að Myspace hrundi var sú, að vefurinn var orðinn of flókinn, ofhlaðinn. Margt er til í því. Ef maður ber saman skjáskot af Myspace skömmu fyrir hrun og Facebook á sama tíma þá sést greinilega hve miklu hreinni Facebook er. Og það sem er óhugnanlegt við þá mynd er, að í dag birtist sami samanburður þegar maður ber saman plúsinn og Facebook, nema hvað Facebook virkar ofhlaðið.
Þýðir það að Facebook muni deyja? Ég held að það sé erfitt og óvarlegt að spá til um það. Facebook, ólíkt Myspace, er mjög svo inngróið á netinu, fréttasíður með læk-hnappa osfrv. Hins vegar er spurning hvað komandi kynslóðir gera. Nota þær Facebook? Nota þær Google+? Kemur fram nýr og ferskari samfélagsvefur?
Hluti af þessari færslu birtist áður á http://hrollvekjur.blog.is/samfelagsmidlar
Auglýsingar á Facebook
Nær öll vörumerki og fyrirtæki sem eru með viðveru á Facebook hafa eða munu á einhverjum tíma auglýsa síðuna sína. Enda engin furða, þar sem það er góð leið til að ná í aðdáendur og minna á vörumerkið. Það er þó ekki sama hvernig auglýsingin er gerð úr garði, ekkert frekar en aðrar auglýsingar. Þetta er tiltölulega lítið pláss sem stendur til boða og fá stafabil, það þarf því að vera klókur og stundum að hugsa örlítið úr fyrir kassann. Ég ætla þó ekki að fjalla um hvernig gera eigi slíkar auglýsingar, til þess eru aðrir betur fallnir en ég. Hins vegar langar mig til að fara aðeins yfir nokkur atriði sem gott er að hafa í huga þegar farið er af stað með slíkar auglýsingar, hvort sem um Facebook ad er að ræða eða sponsored story.
Miðun
Auglýsingar á Facebook bjóða upp á mjög mikla miðun (e. targeting) og það skyldi síst vanmeta. Þú getur skoðað hvernig samsetning aðdáendahóps þíns er á aðdáendasíðunni þinni og þannig séð hvort þú ert að ná til þess hóps sem þú alla jafna telur markhópinn. Þó þarf miðunin ekki bara að vera bundin við kyn eða aldur, heldur geturðu einnig sett inn ákveðin hugtök, t.d. fótbolti eða tónlist (á ensku að sjálfsögðu), og þá birtist auglýsingin þeim sem hafa áhuga á hvoru tveggja. Eru þær upplýsingar dregnar út frá því hvaða síður notendur hafa gerst aðdáendur að. Þannig geturðu náð eyrum þeirra sem virkilega hafa áhuga á því sem þú ert að segja. Að lokum eru tveir möguleikar í miðuninni sem er vert að minnast á, annars vegar sá að auglýsingin birtist bara þeim sem eru ekki aðdáendur eða öfugt og hins vegar að birta auglýsingu vinum þeirra sem eru aðdáendur. Seinna atriðið getur verið mjög öflugt því oft hafa vinir svipuð áhugamál.
Hvert leiðir auglýsingin?
Þegar þú hefur ákveðið hver á að sjá auglýsinguna er ágætt að huga að því hvert hún á að leiða þá sem smella á hana. Hvort sem þú ákveður að leiða fólk inn á facebook síðuna þína eða inn á vefsvæðið þitt, þá mæli ég eindregið með því að þú búir til lendingarsíðu. Það er einfalt að búa til slíka síðu á Facebook, bæði er hægt að notast við FBML síðu og eins er hægt að búa til viðbót (e. application) sem gerir sama gagn. Lendingarsíðan á þá að innihalda ítarlegri upplýsingar og jafnvel hvetja þá sem þangað koma til að gera eitthvað, taka þátt eða með einum eða öðrum hætti að fanga þá. Heilsa og Hamingja gerði þetta ágætlega, en þar var lendingarsíða einfalt próf sem kannaði hvort viðkomandi væri að fá nægan svefn, en til að taka þátt í könnuninni þurfti að vera búið að smella á Like. Þannig fjölgaði aðdáendum um leið og þeir fengu eitthvað gildi úr þátttöku sinni, þ.e. upplýsingar um hvort þeir væru að sofa nóg.
Það hefur sína kosti og galla að senda þá sem smella á hvorn stað fyrir sig. Með því að færa umferðina á þitt eigið vefsvæði gefst þér enn betri kostur á að mæla umferðina. Einn af öllum þess að færa umferðina yfir á Facebook síðu er einmitt sá að geta ekki fylgst nákvæmlega með því hverjir smella á auglýsinguna, hversu lengi þeir dvelja á Facebook síðunni og gert viðeigandi ráðstafanir ef þær upplýsingar eru þér ekki þóknanlegar. Það er reyndar hægt með hliðarleiðum að fela vefmælingu inn á facebook síðum en til þess þarf aðeins meira en almenna vefþekkingu.
Fjármagn
Þá er komið að því að ákveða hversu miklu þú vilt eyða í auglýsingakostnað. Persónulega er ég mun hrifnari af því að borga fyrir birtingar en smelli, reynslan hefur kennt mér að þannig fái ég meira fyrir peninginn. Hins vegar er það enginn heilagur sannleikur. Besti skólinn er reynslan og ef það hefur virkað fyrir þig að borga fyrir smelli, þá er það frábært. Facebook leggur til ákveðna upphæð, ég býð yfirleitt eitthvað undir henni. Það er þó alltaf hægt að breyta upphæðunum og mikilvægt að prófa sig áfram.
Fylgstu vel með á hverjum degi
Það er einfalt mál að fylgjast með því hversu oft auglýsing birtist, hvert smellihlutfall hennar er og hvaða áhrif hún hefur. Ekki hika við að prófa þig áfram, t.d. vera með mismunandi auglýsingar fyrir kynin, prófa ólíkar myndir og svo framvegis. Annað sem er gott að hafa huga þegar verið er að fylgjast með gengi auglýsinga er sú staðreynd að oft fá notendur svokallað borðablindni, þ.e. hætta að sjá auglýsingu eða vefborða. Ef þér finnst auglýsing hætt að virka eftir nokkra daga, þá mæli ég eindregið með að henni sé breytt.
—
Það er þó ekkert jafn lærdómsríkt og að prófa sig áfram sjálfur. Mistök eru til að læra af þeim.
Þessi færsla hefur áður birst á http://hrollvekjur.blog.is/samfelagsmidlar
Íslenskir samfélagsmiðlar
Í gær birti ég grein sem fjallar um fjölbreytni samfélagsmiðla og hve mikilvægt er að muna, að Facebook er bara einn af mörgum. Þó leikur enginn vafi á því, að af öllum þeim samfélagsmiðlum sem til eru er Facebook sá langstærsti hérlendis og með töluvert fleiri heimsóknir en mbl.is (skv. alexa.com). Hins vegar gleymist stundum að til eru fjölmargir íslenskir samfélagsmiðlar og langar mig að fjalla stuttlega um þá. Ég ætla að halda mig við þá skilgreiningu sem birtist í gær og skipti því miðlunum niður eftir tilgangi þeirra.
Deilun: Til eru þó nokkrar síður þar sem notendur geta skipst á efni. Til að byrja með voru það hefðbundnan hlekkjasíður, á borð við b2.is og breik.is (áður 69.is). Þar geta notendur sett inn hlekki á síður sem þeim líkar. Einnig eru til myndasíður á borð við flickmylife.com, en sú síða hefur notið gríðarlegra vinsælda undanfarin misseri. Þar geta notendur sett inn myndir og deilt þeim með öðrum notendum. Að lokum ber að nefna tónlistarvefin gogoyoko.com. Gogoyoko er síðan hreint og klárt samfélag, þar geta notendur hlaðið upp sinni tónlist, selt eða gefið öðrum notendum, fengið ummæli og umsagnir frá öðrum notendum.
Umræður: Til eru ótrúlega mörg spjallborð á íslenska internetinu. Allt frá almennum umræðum, á borð við málefnin.com út í sértækara spjall, t.d. um herkænskuleiki eða bjór. Auk þess bjóða nú margar fréttasíður upp á að notendur skilji eftir athugasemdir og jafnvel spjalli sín á milli um greinar eða fréttir, t.d. Eyjan.is og DV.is.
Viðskipti: Undanfarna mánuði hafa sprottið upp fjölmargar vefsíður þar sem notendur geta, í krafti fjöldans, gert kostakaup og fengið tilboð sem þeir alla jafna myndu hvergi annars staðar fá. Dæmi um slíkar síður eru hópkaup.is, kraftkaup.is og dilar.is. Í raun ganga allar síðurnar út á hið sama, eru í sama flokki og Groupon. Einnig hafa sífellt fleiri vefverslanir tekið samfélagslega þætti upp, t.d. geta notendur á tonlist.is gefið plötum stjörnur og sagt þannig skoðun sína, einnig geta lesendur bóka gefið bókum stjörnur og umsagnir á vef Eymundsson.
Leikir: Það eru þó nokkur fyrirtæki að búa til leiki sem eru annað hvort tengdir samfélagsmiðlum eða heil samfélög út af fyrir sig. CCP framleiðir EVE online, sem ég reikna með að fæstir þurfi nánari kynningu við. Einnig eru Gogogic með leikinn Vikings of Thule, sem hefur náð þó nokkrum vinsældum á Facebook.
Tengslasíður: Til eru nokkrir slíkir miðlar íslenskir. Sá stærsti þeirra er bland.is. Bland.is er í raun ekki bara tengslasíða, heldur einnig spjallborð, deilunarsíða og svo mætti lengi telja. Ég held að bland.is sé stærsti íslensku samfélagsmiðillinn. Einnig eru vefir á einkamálasviðinu, t.d. einkamal.is, sem flokkast sem tengslasíður.
Staðsetning: Í fljótu bragði þá man ég ekki eftir neinum íslenskum samfélagsvef sem gengur út á staðsetningu. Væri mjög gaman að fá ábendingar um slíkan vef, ef hann er til.
Blogg: Bloggsíður eru mýmargar hérlendis. Bæði bjóða stóru vefmiðlarnir upp á slíka þjónustu, t.d. blog.is, bloggsvæði Eyjunnar, blogcentral.is osfrv. Einnig nota margir íslenskir bloggarar erlendar bloggvefi, t.d. wordpress, blogger osfrv. Hægt er að fylgjast með umræðum íslenskra bloggara t.d. með því að nota blogggáttina.
Þetta er alls ekki tæmandi listi og það eru án nokkurs vafa fullt af vefum sem ég er að gleyma. Hins vegar sýnir þetta kannski hversu margir íslenskir vefir eru á sviði samfélagsvefja og hve mikivægt er orðið í dag, að sinna þeim þætti einnig í markaðssetningu. Því miður virðist mér stundum auglýsingastofur og birtingahús gleyma þessum íslenska þætti, einblína frekar á Facebook eða Twitter sem samfélagsvefi, mbl.is eða visi.is sem auglýsingakosti, en gleyma að íslenskir notendur fara líka í tugþúsunda tali inn á íslenska samfélagsvefi.
Ekki bara Facebook
Á Íslandi virðist manni stundum vera sett samansemmerki milli hugtaksins samfélagsmiðill og Facebook. Þó svo að Facebook sé vissulega samfélagsmiðill er hann langt frá því að vera sá eini og enn síður samfélagsmiðilinn, þó þar sé að finna langflesta Íslendinga. Samfélagsmiðill er hver sá miðill á netinu þar sem notendur geta tjáð sig með einum eða öðrum hætti. Sú tjáning getur verið í formi skoðanaskipta, upplýsingaflæðis, mynda og myndbanda eða viðskipta. Jafnvel fjölspilunarleikir eru samfélagsmiðlar. Netið er því smátt og smátt að færast yfir í að vera einn stór samfélagsmiðill og það er því mikilvægt að kynna sér vel hvað er í gangi, til að geta metið hvaða möguleikar standa til boða og hvernig hægt er að nýta þá.
Facebook er langstærsti samfélagsmiðilinn hérlendis, en því fer fjarri að hann sé alltaf rétti eða besti valkosturinn. Mjög margir notendur og sérstaklega þeir sem eru virkir á netinu og hafa mikið samfélagslegt vægi þar (e. social authority) eru ekki bara á Facebook, heldur eru einnig virkir á ýmsum öðrum vefsvæðum og samfélagsmiðlum. Stundum er betra að nálgast þá á minni miðlunum en að reyna ná athygli þeirra í látunum á Facebook. Rétt eins og það er stundum skynsamlegra að velja ekki að auglýsa á mbl.is eða vísi.is, því þar eru margir í hverju auglýsingaplássi og mörg pláss á hverri síðu. Stundum er slík markaðssetning svolítið eins og að míga upp í vindinn.
Það eru 7 flokkar samfélagsmiðla. Þegar þú ert að skoða hvaða leiðir eru færar fyrir þig, þá er gott að velta fyrir sér hvar markhópurinn þinn er, hvar þú getur nálgast hann og hvaða leið hentar best. Þessi þáttur, þ.e. að taka ákvörðun um hvaða tækni skuli notuð, á að vera sú síðasta sem þú tekur, fylgir þú POST módelinu.
Deilun: Slíkir miðlar bjóða notendum upp á að deila efni, hvort sem um ræðir myndir, myndbönd, tónlist eða hvers kyns skráarform. Þetta eru miðlar á borð við Youtube, LastFM, Vimeo, Flickr og Slideshare. Gogoyoko er einmitt íslensk deilunarsíða, sem og Tónlist.is.
Umræður: Spjallborð og athugasemdakerfi hvers konar bjóða notendum upp á að spjalla og ræða saman. Á Íslandi eru Málefnin, ER, spjallborð Eyjunnar og DV dæmi um slíka miðla.
Viðskipti: Miðlar og vefverslanir þar sem notendur geta mælt með vörum, sagt álit sitt og jafnvel staðið saman í von um að fá mikla afslætti eru samfélagsmiðlar. Groupon er líklega einn þekktasti slíki vefurinn og nýverið var sett íslensk síða í loftið sem byggir á sömu hugsun og heitir Hópkaup.is.
Leikir: Leikir hvers konar geta verið samfélagsmiðlar, þó ekki væri nema til að komast í efsta sæti með hæsta skorið. Í dag eru þó mjög margir leikir farnir að byggja á hugsun samfélagsmiðla, t.d. flestir þeir leikir sem hægt er að finna á Facebook og leikir þar sem notendur hverfa inn í gerviheim, t.d. Club Penguin og Moshi Monsters.
Tengslasíður: Hvers kyns síður sem bjóða notendum upp á að tengjast hverjir öðrum, hvort sem um ræðir persónuleg tengsl eða vegna atvinnu. Facebook er dæmi um slíkan vef, en einnig eru Linkedin og Myspace notaðir í slíkt. Á Íslandi er ekki mikið um slíka vefi, nema þá á einkamálasviðinu.
Staðsetning: Sífellt meira er talað um markaðssetningu út frá staðsetningu og var þetta m.a. rætt á ráðstefnu ÍMARK. Eftir því sem snjallsímum fjölgar og þeir verða öflugri, þá verður sífellt auðveldara að notfæra sér þá tækni sem þessu fylgir. Dæmi um slíka samfélagsmiðla eru Foursquare, Gowalla, Facebook Places, Upcoming og Socialzr.
Blogg: Hvers kyns blogg eru samfélagsmiðlar, hvort sem um ræðir hefðbundið blogg (eins og þetta), örblogg eða wiki. Þetta er að mínu mati oft vanmetinn vettvangur og ég hugsa að íslensk fyrirtæki mættu gera meira af því að blogga. Dæmi um bloggsíður eru blog.is, Twitter, WordPress, Wikipedia og bloggar.is.
Að lokum er eitt atriði sem ég hef ekki komið inn á og það er Google. Þrátt fyrir að Google sé ekki beinlínis samfélagsmiðill er mikilvægt að gleyma ekki þeim þætti, að tryggja að það sem þú ert að gera á samfélagsmiðlum birtist í leitarvél Google. Auk þess er það fyrirtæki að vinna núna að verkefni sem á að tengja saman marga eiginleika samfélagsmiðla sem og þá sjálfa. Uppfært: Google hefur sett á netið, eins og flestir ættu að vita, samfélagsvef sinn Google+.
Eins og staðan er í dag, er Facebook þó langstærsti samfélagsmiðillinn á Íslandi og kannski eðlilegast að byrja þar. Ég kýs þó að líta á Facebook eins og risastór gatnamót. Það eiga allir leið þar um, en hversu margir eiga eftir að staldra við til að skoða auglýsingaskiltin? Þess vegna finnst mér líka mikilvægt að vera með viðveru á öðrum samfélagsmiðlum.
Þessi færsla hefur áður birst á http://hrollvekjur.blog.is/samfelagsmidlar
Styrktaraðilar
Google+
Nýleg ummæli